Edward Wieczorski – pradziadek, nauczyciel

Edward-Wieczorski-NauczycielJednym z moich pradziadków po mieczu był Edward Wieczorski. Nigdy go osobiście nie poznałam, ponieważ odszedł na długo przed moimi narodzinami. Był on jednak ukochanym dziadkiem mojego taty i odkąd pamiętam pojawiał się we wspomnieniach i opowieściach ojca i mojej babci Marii z Wieczorskich. Zresztą do tej pory stare zdjęcie dziadka Edwarda zajmuje prominentną pozycję na komodzie w domu moich rodziców.

Edward Wieczorski urodził się w Wąchocku 4 października 1875 roku, jako najmłodsze dziecko Bonawentury Onufrego Wieczorskiego i Ludwiki z Pytlewskich. Jego brat  Piotr Ignacy przyszedł na świat w 1870 roku, siostra Franciszka Bronisława w roku 1872.

Edward-Wieczorski-UAkt urodzenia Edwarda Wieczorskiego. Zapis w wąchockich księgach metrykalnych. 

Edzio, szkołę elementarną ukończył w Wąchocku, a następnie już jako Edward kontynuował naukę w Seminarium Nauczycielskim w Solcu nad Wisłą. Solec przez blisko 100 lat był prężnie działającym ośrodkiem kształcenia nauczycieli. W 1866 roku rząd rosyjski założył tam szkołę pod nazwą Soleckie Kursy Pedagogiczne, którą w 1873 roku przekształcono w Seminarium Nauczycielskie. Pradziadek Edward Seminarium owo ukończył w 1894 roku i od tamtej pory swoje życie poświęcił nauczaniu i pracy społecznej. Jeszcze w roku ukończenia Seminarium objął pierwszą nauczycielską posadę w jednoklasowej szkole w Kozłowie w rejonie radomskim. Po kilku miesiącach został przeniesiony do pracy w podobnej szkole w Skarżysku Kościelnym, a w sierpniu 1896 roku do szkoły w Skarżysku Książęcym. Murowany budynek szkolny wybudowany przez gminę za 1300 rubli składał się z jednej klasy i mieszkania dla nauczyciela.  Dziadek pracował tam przez 11 lat, do września 1908, kiedy to został przeniesiony do pracy w szkole w Mircu, gdzie uczył kolejne 10 lat.

Pradziadek Edward urodził się w Wąchocku i to z tą miejscowością czuł się głęboko związany. Dlatego też, kiedy w 1918 roku pojawiła się propozycja objęcia posady nauczyciela w wąckockiej szkole, skorzystał z nadarzającej się okazji. Pozostał tam już do samego przejścia na emeryturę w 1930 roku, a przez dwa ostatnie lata pracy pełnił funkcję kierownika szkoły.

Był społecznikiem. W 1896 roku otrzymał medal za aktywny udział w ogólnokrajowym spisie ludności, a w latach 1928-1930 zasiadał w Radzie Nadzorczej Banku w Wąchocku. Aktywnie pracował na rzecz wąchockiej straży pożarnej, a w latach 20. XX wieku był członkiem jej Zarządu. W tamtym czasie, w Wąchocku zbudowano w czynie społecznym dużą murowaną remizę strażacką. Stała się ona miejscem życia kulturalnego gminy. Odbywały się w niej przedstawienia, zabawy, loterie i częste występy strażackiej orkiestry dętej.

6 października 1904 roku Edward Wieczorski ożenił się z Sabiną z domu Szwed, córką Stanisława i Marianny Aleksandry z Pajączkowskich.

Wieczorski-Szwed-M-SmallAkt małżeństwa Edwarda Wieczorskiego i Sabiny Szwed

Pradziadkowie mieli piątkę dzieci. Ich najstarszą córką, urodzoną w 1906 roku, była moja babcia Maria. Później kolejno na świat przychodzili: Zenon – 1907, Krystyna – 1909, Jerzy – 1915 i Kazimierz w 1917 roku.

Po powrocie do Wąchocka w 1918 roku, Wieczorscy zamieszkali we własnym domu na skrzyżowaniu Starachowickiej i Langiewicza. Dom ten, łącznie z zabudowaniami gospodarskimi spłonął 8 września 1939 roku, w czasie pożaru celowo wznieconego przez wkraczające do Wąchocka wojska hitlerowskie. Pomimo tego Wieczorscy pozostali w Wąchocku przez całą okupację i lata powojenne.

Pradziadek Edward zmarł w starachowickim szpitalu 17 czerwca 1958 roku i został pochowany w rodzinnym grobowcu Wieczorskich na wąchockiej nekropolii.