Chromosom-Y a genealogia

Niesamowitym jest, jak szybko nauka postępuje naprzód i jakie możliwości daje nam obecnie badanie DNA w poszukiwaniu rodzinnych korzeni.

DNA zawiera kody, które determinują nasze dziedziczne cechy i znajduje się w jądrze prawie wszystkich komórek ciała ludzkiego. Istnieje kilka rodzajów badań DNA na potrzeby genealogii, ale skupię się tutaj na jednym – na badaniu chromosomu-Y, występującego jedynie u mężczyzn. Dlaczego chromosom-Y jest w tym wypadku wyjątkowy? Jest bowiem dziedziczony praktycznie bez zmian z ojca na syna.

Podczas gdy większość chromosomów (człowiek ma ich 23 pary w każdej komórce), w tym dwa chromosomy-X posiadane przez kobiety, tasuje się i re-kombinuje w każdym pokoleniu, męski chromosom-Y pozostaje mniej więcej bez zmian. Większość naszych chromosomów będzie zawierało zatem mieszaninę losowych kodów genetycznych dziadków i pradziadków – chromosom-Y będzie za to identyczny, lub prawie identyczny przez wszystkie pokolenia, w całej linii męskiej (zakładając, że któraś z babć czy prababć nie nadwyrężyła zaufania męża). „Bez zmian” znaczy w tym wypadku „mniej więcej”, bo od czasu do czasu zdarzają się oczywiście mutacje. W przeciwnym razie wszyscy mężczyźni mieliby taki sam chromosom-Y i byliby bezużyteczni dla celów genetycznych badań genealogicznych.

20111101035702DNA_testing Patrząc na konkretne miejsca na chromosomie-Y (znane jako markery), możemy porównać męskich przodków i obalić lub potwierdzić relacje rodzinne, bądź określone zagadki i hipotezy genealogiczne. Tak więc, najbardziej efektywnym wykorzystaniem testowania chromosomu-Y w celach genealogicznych będzie badanie w ramach jednego nazwiska, lub podczas testowania konkretnej hipotezy, o możliwym wspólnym przodku dwóch osób. Należy jednak pamiętać, że nie każda genealogiczna zagadka może być rozwiązana przy udziale badań DNA. Ważne jest, żebyśmy zdawali sobie sprawę, że nie ma gwarancji tego, że wyniki badań będą takie, jakich się spodziewamy. W odpowiednich jednak okolicznościach, badanie genetyczne może być potężnym narzędziem w celu potwierdzenia lub obalenia hipotezy genealogicznej, gdzie tradycyjna dokumentacja jest słaba lub nie istnieje.

W historii naszej rodziny hipoteza genealogiczna się pojawia. Ja niestety nie jestem męskim potomkiem, wiec aby ją potwierdzić lub obalić, nie mogę przebadać chromosomu-Y z własnego DNA. Jest za to jeden, jedyny członek rodziny, który w prostej linii męskiej owy identyczny chromosom posiada. Jeśli inne możliwości poszukiwawcze się wyczerpią, postaram się go przekonać do poddania się badaniu. Na razie jednak, czekam z niecierpliwością na rezultaty badania własnego DNA ;).